Een oud geneeskruid uit Germaanse en Romeinse tradities

Hop kent een lange geschiedenis als medicinale plant. Romeinse en Germaanse bronnen noemen de jonge scheuten al als eetbare groente en de hopbellen als kruid dat de spijsvertering ondersteunt en de eetlust bevordert. Plinius de Oudere beschreef hop als een veelzijdige plant met zowel culinaire als geneeskrachtige waarde, waarmee het gebruik al vroeg stevig verankerd raakte in de Europese kruidencultuur.

Ontdekking als conserveermiddel en opkomst van de hopteelt

In de vroege middeleeuwen werd een nieuwe toepassing ontdekt die de geschiedenis van hop blijvend zou bepalen: de hopbellen bleken de houdbaarheid van bier te verlengen en de groei van ongewenste micro-organismen te remmen. Kloosters speelden hierin een cruciale rol. Monniken in onder meer Weihenstephan, de Lage Landen en later heel Midden-Europa ontwikkelden verfijnde technieken voor hopteelt en bierbereiding. Daarmee begon de grootschalige Europese teelt die tot op heden voortduurt.

Hop als kalmerend en verzachtend middel

Parallel aan de culinaire en commerciële toepassing behield hop zijn plaats in de geneeskunde. Volksgeneeskundige tradities gebruikten hopbellen als rustgevend middel bij nervositeit, slapeloosheid en innerlijke onrust. Kruidenkussentjes gevuld met hop waren populair om de slaap te bevorderen, vooral bij kinderen of mensen die kampen met nachtelijke onrust. Ook werd hop uitwendig toegepast in kompressen bij pijn en huidklachten, vaak in combinatie met verzachtende kruiden als kamille of lavendel.

Een traditioneel vrouwenkruid

Binnen de traditionele kruidengeneeskunde stond hop bovendien bekend als een kruid dat invloed heeft op de vrouwelijke cyclus. Door de aanwezigheid van fyto-oestrogene stoffen werd hop gebruikt door vroedvrouwen bij menstruatiestoornissen, overgangsklachten en perioden van hormonale disbalans. Hopthee of lichte extracten vormden hierbij een milde, natuurlijk regulerende ondersteuning.

Van middeleeuwse abdijen tot moderne fytotherapie

In de 19e eeuw vond hop zijn weg naar de homeopathie en werd het ingezet bij slapeloosheid, prikkelbaarheid en overmatige zenuwspanning. Tot op de dag van vandaag blijft hop een waardevol bestanddeel van rustgevende kruidenmengsels, vaak gecombineerd met valeriaan, passiebloem en citroenmelisse. Daarmee is hop een kruid dat zowel in brouwtradities als in de geneeskunde een blijvende betekenis heeft behouden.